Hoe was het op school?

Als de hemel valt – Selma Noort – Tip van Janneke

De boekenweek van jongeren is pas net voorbij of het volgende leesfeest dient zich alweer aan. Komende week, op woensdag 2 oktober, begint de Kinderboekenweek met het thema ‘lekker eigenwijs’. Onderbouwleerlingen in het voortgezet onderwijs vallen volgens sommigen tussen wal en schip als het om leesfeesten gaat, maar persoonlijk benader ik het liever anders: ze kunnen van twee walletjes eten. Van beide boekenweken kunnen ze een graantje meepikken. Daarom geef ik deze week graag de kinderboekenweektip Als de hemel valt van Selma Noort. Een prachtig kinderboek dat zeker in de brugklas nog veel leerlingen aan zal spreken.

Ik sloeg aan op de titel Als de hemel valt, want als fan van Typhoon zing ik deze regel vaak onder de douche. Toen bleek dat het boek niets met Typhoon te maken heeft, realiseerde ik me pas dat ‘Als de hemel valt’ een bestaande uitdrukking is die ver voor Typhoon al bestond. Het wordt gebruikt als gekscherend antwoord op mensen die voortdurend allerlei mogelijkheden, mitsen en maren blijven opperen. Wat als… Zoals ook de kleine reisgenoot van hoofdpersoon Rosa doet, die doodsbang allerlei scenario’s blijft opdreunen om zichzelf bij de les te houden tijdens spannende momenten.

Rosa is door een hogere macht te vondeling gelegd op de aarde en groeit op bij een warm gezin in een grimmige wereld vol conflict. Het verhaal speelt zich af in een fictief land. In dat land vindt een staatsgreep plaats door de Barmhartige Bevrijders, die aan het volk bizarre regels opdringt. Eet geen wortels, houd je voeten bedekt en zorg dat je het volkslied vol spelfouten te allen tijde op kunt dreunen. Wanneer haar pleeggezin wordt opgepakt vanwege rebels gedrag, komt Rosa in een weeshuis terecht dat zich min of meer weet te onttrekken aan het regime. Een kleine idylle midden in het bos, waar kinderen weer gewoon kind mogen zijn. Maar ook daar slaat het noodlot toe. Vanaf dat moment start Rosa’s zoektocht naar vrede en haar leven als vluchteling.

Rosa vermoedt dat ze een bijzonder kind is, voor wie dan ook een bijzondere rol is weggelegd op de aarde. Ze gaat op zoek naar meer mensen zoals zij en naar de hogere macht die hen aanstuurt. Ze hopen samen de vrede op aarde te kunnen bewerkstelligen. Maar is de mens het nog wel waard om onderdeel te mogen zijn van de aarde en de natuur? En als dat niet zo is, kan die hogere macht de stekker er dan zomaar uittrekken? Rosa vreest het ergste.

Selma Noort heeft een bizarre wereld geschapen die met al haar gekke regels en conflicten in eerste instantie vooral ironisch aanvoelt. De overeenkomst met echte landen en actuele conflicten in onze wereld zijn gauw gevonden. Noort houdt ons met haar boek een spiegel voor over onze eigen maatschappij. Toch is Als de hemel valt een hoopvol boek te noemen. Tijdens dit universele verhaal over vluchten en conflictsituaties voert medemenselijkheid de boventoon. Rosa komt voortdurend mensen tegen die op hun eigen bescheiden manier een steentje proberen bij te dragen. Die zich in blijven zetten voor ‘het goede’, wat dat dan ook moge zijn.

Zonder specifiek te worden over actuele conflicten laat Selma in Als de hemel valt zien hoe mensen worden voortgedreven om ‘het goede te doen’ door hun eigen religieuze, politieke of zelfverzonnen overtuigingen. Door het weergaloze taalgebruik van Selma voelt die verzonnen wereld waarachtig aan. Ze omhult de religieuze riten en het politieke fanatisme in herkenbare taal. ‘Zo praten ze echt,’ zei een meisje in m’n klas, ooit naar Nederland gevlucht. ‘Wie?’ vroeg ik. ‘De overheersers,’ antwoordde ze. En dat is dan ook meteen de kracht van dit boek. Zonder een kant te kiezen in welk actueel conflict dan ook, laat Selma zien hoe het is om in zo’n moeilijke situatie te leven. Hoe het is om ervoor op de vlucht te zijn. En hoe er altijd mensen zullen zijn die zullen opstaan voor een ander, wanneer er hulp nodig is.

Het heeft er verder niet echt iets mee te maken, maar toch was dit lied mijn eerste associatie toen ik de titel van Selma’s nieuwste boek in de catalogus van Leopold zag staan. Beluister het hieronder:

Winactie: Payback – Margje Woodrow

Het is deze week De Week Tegen Pesten. Een week waarin op heel veel scholen in Nederland aandacht wordt besteed aan het onderwerp pesten en hoe daarmee om te gaan. We verloten daarom een toepasselijk boek en als klap op de vuurpijl staat er ook nog een persoonlijke boodschap in van de schrijver.

Deze week maak je kans op een gesigneerd exemplaar van het boek Payback van Margje Woodrow. Je hebt tot aanstaande zondagavond de tijd om te reageren via onze instagram-pagina. Op 29 september 2024, maken we de winnaar bekend. Laat je reactie achter in de comments.

Leerlingen van Heleen en Janneke mogen ook een bericht sturen via Magister Berichten.

Klik hier om deel te nemen aan de wedstrijd

Waar gaat het over?

Vorig jaar rond deze tijd doken er opeens opvallend veel Gossip Girl-accounts op, sociale media-accounts waarop tieners anoniem foto’s, video’s en roddels kunnen verspreiden over mede-leerlingen en docenten. Deze vorm van cyberpesten laaide kortstondig op doordat de tv-serie Gossip Girl op Netflix verscheen en een nieuwe generatie roddeljournalisten in de dop ‘inspireerde’. Toen het boek Payback van de populaire jeugdboekenschrijver Margje Woodrow verscheen kon het thema van dit verhaal dan ook bijna niet actueler zijn, want precies over dít fenomeen schreef ze een razend spannend boek.

In Payback wordt een anoniem roddelaccount op TikTok met de naam @gossipgirl_zonnebloemcollege al snel enorm populair. Er wordt een groot geldbedrag uitgeloofd voor de meest spectaculaire juice. Je begrijpt dat de inbox al snel volstroomt met video’s en foto’s. Hoofdpersoon Laurie raakt ook betrokken bij het inzenden van een video, maar krijgt spijt. Wanneer ze de publicatie probeert af te kopen belandt ze in een ziek spel vol chantage, waarbij haar familie en vriendin serieus gevaar lopen.

Cyberpesten is misschien wel de meest ongrijpbare vorm van pesten voor ouders en docenten. Je ziet het vaak niet gebeuren, maar voelt de gevolgen wel door veranderingen in de groepsdynamiek of veranderingen in het gedrag van een kind. Margje laat met haar verhaal heel goed zien hoe cyberpesten een algeheel gevoel van onveiligheid kan creëeren, omdat tieners hun telefoon voortdurend bij zich dragen en daardoor niet echt pauze (kunnen/zullen) nemen van de dreiging die van het cyberpesten uitgaat.

Wanneer er in een boek sociale media voorkomen voelt het al snel awkward aan, omdat je als volwassene al snel de plank misslaat. Zowel over het gebruik van zo’n app als over de taal die daarin wordt gebruikt. Margje lijkt de juiste toon te hebben gevonden. Leerlingen smullen van haar boeken, die toegankelijk zijn ingedeeld met korte hoofdstukken vol spannende cliffhangers en korte zinnen. Ze krijgt daarmee o.a. veel leerlingen aan het lezen die niet meteen staan te springen om een boek. Dat is ontzettend knap en mag nog meer onder de aandacht worden gebracht. Hopelijk draagt deze winactie daaraan bij. Wil je winnen? Reageer!

Ons leeftijdsadvies: 12+ | Uitgever: De Fontein Jeugd | Auteur: Margje Woodrow | Verschenen: 28 mei 2024

Niet gewonnen, maar wel nieuwsgierig geworden naar dit boek? Klik hier om Payback te bestellen.

Altijd herfst in Stars Hollow – Janneke

Lieve Heleen,

Je realiseert je pas echt dat je ouder bent geworden als je naar de Gilmore Girls kijkt en de vriendjes van Lorelai aantrekkelijker vindt dan die van Rory. ‘Ben je team Dean of team Jess?’ werd me door een groepje derdejaars gevraagd. Op dat moment drong tot me door dat ik inmiddels team Luke ben, met een vleugje Max Medina. Want duh, die is literatuurdocent.

Voor wie de tv-serie uit de vroege 00’s niet kent, even in het kort: Lorelai is een moeder halverwege de dertig, die samen met haar tienerdochter Rory tot de welgestelde familie Gilmore behoort. Omdat Lorelai zwanger raakte in haar tienertijd is ze het zwarte schaap van de familie geworden en dient ze haar eigen hoofd boven water te houden. Lorelai en Rory zijn allebei ambitieus op hun eigen manier. Lorelai wil haar eigen boutique hotel beginnen en Rory wil naar Harvard. Gedurende zeven seizoenen lang volg je niet alleen hun ambities, maar ook hun liefdesleven. Waarin af en aan aantrekkelijke -en af en toe onaangepaste- types de revue passeren.

Het was de eerste echte serie die ik als tiener volgde en waar ik ‘s avonds langer voor mocht opblijven. Mijn moeder en ik keken elke week naar de ladiesnight van Net5, de avond waarop mijn vader en mijn broer samen naar schaatsles gingen. Mijn moeder leefde uiteraard erg mee met Lorelai en ik was samen met Rory verliefd op Jess. Ik kocht er later als student -met kleine sponsoring van m’n moeder- de best wel dure dvd-box van. Een investering voor de toekomst, dacht ik.

Inmiddels staan alle seizoenen op Netflix en er verscheen in 2016 zelfs nog een mini-serie, een sequel. Sindsdien hoor ik er met regelmaat leerlingen over en de afgelopen twee jaar is het zelfs een ware hit geworden onder de meiden van mijn school. Ze zijn aangenaam verrast dat ik werkelijk alle ins en outs van de Gilmore Girls ken. Maar hun waardering slaat om in een verbijsterd gegil met hier en daar wat kotsgeluiden, als ik opbiecht tegenwoordig meer gecharmeerd te zijn van café-houder Luke dan van de jonge rugbyspeler Dean waar Rory mee date.

De volgende dag besluit ik mijn Stars Hollow-totebag als schooltas mee te nemen, die ik vorig jaar op de YALFU op de kop tikte. Bij binnenkomst kan ik meteen op waardering rekenen. Toch overheerst op dat moment gemopper de sfeer in de klas, want de meeste leerlingen zijn voor het eerst dit jaar natgeregend onderweg naar school.

‘Meiden,’ zeg ik, wanneer er een korte stilte valt tussen het gejammer over de voorbijgaande zomer door, ‘het wordt tijd om je grootste koffiekop uit de kast te vissen. En die a la Luke’s diner vol te gieten met koffie of een pumpkin spice latte. Stel je een dorpsplein met een overdaad aan pompoenen voor als je tussen de bomen vol oranje bladeren loopt. En waan je in Stars Hollow, want daar is het volgens mij bijna altijd herfst.’ ‘Jaaa, Stars Hollow,’ mijmeren ze met me mee. ‘OMG, Je hebt gelijk, daar zijn de bomen altijd oranje. Het is daar serieus áltijd herfst. Dit is zó’n goeie tip!’

In gedachten besluit ik nog een tandje verder te gaan en me tijdens de volgende werkvergadering voor te stellen dat ik eigenlijk bij een dorpsoverleg van de hilarische inwoners van Stars Hollow ben. Ik schenk mezelf nog een grote kop (pumpkin spice) slappe koffie in en neem me voor dit weekend weer eens met het eerste seizoen te starten. Zo valt september opeens reuze mee. Ik hou van de herfst. En van de Gilmore Girls.

Geniet van de vallende kastanjes!

Janneke

*Afbeelding: trailer Gilmore Girls

Winactie: Vanavond bij de rivier – Elin Meijnen

Het is deze week de boekenweek van jongeren. Een feestelijke leesweek voor scholieren waarin we graag van start gaan met een reeks winacties. We verloten een aantal prachtige boeken. En als klap op de vuurpijl staat er ook nog een persoonlijke boodschap in van de schrijvers.

Deze week maak je kans op een gesigneerd exemplaar van het boek Vanavond bij de rivier van Elin Meijnen. Je hebt tot zondag de tijd om te reageren via onze instagram-pagina. Op 22 september 2024, maken we de winnaar bekend. Laat je reactie achter in de comments.

Leerlingen van Heleen en Janneke mogen ook een bericht sturen via Magister Berichten.

Klik hier om deel te nemen aan de wedstrijd

Waar gaat het over?

Boeken van docenten wekken altijd onze nieuwsgierigheid. Tieners zijn bepaald geen makkelijke doelgroep, want schrijvers slaan al snel de plank mis als het om taalgebruik of emotionele ontwikkeling bij jongeren gaat. Schrijfster Elin Meijnen lijkt haarfijn aan te voelen welke toon bij haar doelgroep past en met welke uitdagingen tieners vandaag de dag te maken krijgen. Ze is docent Nederlands in het VO en dat merk je.

Haar verhalen zitten goed in elkaar, ze gebruikt rijk taalgebruik en sluit aan bij de belevingswereld van tieners. Met haar eerste boek De tweede stem won ze de Jonge Jury debuutprijs en haar tweede boek Huisje 13 werd opgenomen in de tien leestips van de Jonge Jury. Vlak voor de zomervakantie verscheen haar derde boek Vanavond bij de rivier. Een heerlijk zomers boek dat zich afspeelt op een camping in Frankrijk.

Op die camping volgen we Jay, die tot zijn oren verliefd raakt op de Franse Lilou en hard zijn best doet om haar hart te veroveren. Wat overigens nog helemaal niet makkelijk is, want ze heeft al een vriendje. Op de achtergrond spelen een aantal geheimen in Jay’s leven een grote rol in het verhaal. Door de heftige post covid klachten van zijn vader is zijn leven er heel anders uit komen te zien. Zullen zijn vakantievrienden hem anders behandelen als ze zouden weten watvoor gevolgen dat voor zijn dagelijks leven heeft?

Elin laat zien hoe pech je hele leven kan veranderen. In een ogenschijnlijk maakbare wereld is het voor veel tieners -voor volwassenen trouwens ook- best ingewikkeld om te begrijpen dat sommige situaties gewoon door stomme pech ontstaan, met alle gevolgen van dien. Tot op welk niveau sijpelt armoede door in het dagelijks leven? En hoe is het om op te groeien met een zieke ouder?

Toch is Vanavond bij de rivier geen droevig boek. Hoewel het inzicht geeft in het gezinsleven rondom post covid is het bovenal een boek over een zinderende zomerliefde. Voor het eerst in je leven zo hevig verliefd zijn is mooi en allesoverheersend. De scholen zijn weliswaar weer begonnen en de herfst dient zich aan, maar wie nog even van de nazomer wil genieten raden we van harte het boek Vanavond bij de rivier aan.

Ons leeftijdsadvies: 13+ | Uitgever: Leopold | Auteur: Elin Meijnen | Omslagbeeld: Anna Grunsven | Verschenen: 5 juni 2024

Niet gewonnen, maar wel nieuwsgierig geworden naar dit boek? Klik hier om Vanavond bij de rivier te bestellen.

Lentekind – Harmen van Liemt – Tip van Heleen

Woody is de jongste van drie kinderen, hij groeit op in een liefdevol gezin in een dorp in de buurt van Deventer. Al is Woody misschien een beetje anders dan de andere kinderen, hij is vrij en onbevangen. De band met zijn zus Lara is bijzonder en zijn vrienden leren, in eerste instantie, vooral een deel van Woody kennen.

Lentekind vertelt het verhaal van Woody die volwassen wordt. Hij worstelt met zijn uiterlijk, hij probeert op een dwangmatige manier af te vallen. Ook over zijn geaardheid is hij niet snel uitgepiekerd. Amy Winehouse troost hem met haar muziek en als ‘luisterend oor’ in zijn dagboek.

Als Lara ziek wordt lijkt het alsof Woody’s plaats in het gezin verandert. Waar hij, als jongste kind, altijd alle zorg en aandacht kreeg is die plaats nu voor haar. Woody ‘kiest’ voor een plaats meer op de achtergrond, terwijl zijn hoofd zo vol zit met belangrijke vragen en verlangens. Hij schreeuwt soms om begrip.

Huisvriend Valentijn, jeugdvriendinnetje Jip, regisseur Thibaud, oom Ilan, vriendinnetje René, allemaal helpen ze hem zichzelf te ontdekken. Woody deelt dat proces in vertrouwen met zijn lezers, uitgebreid en gedetailleerd.

Het verloop van Lara’s ziekte wordt beleefd als jaarcycli, Lara is een lentekind. Experimentele behandelingen geven hoop, laten haar opleven, maar voorkomen niet dat Laraoverlijdt. “Waar rouw jij nog meer om, behalve je zus? Woodydacht na. ‘Om wie ik vroeger was, denk ik. Om de onbevangenheid. De vrijheid.” (blz. 307).

Ik heb Lentekind gelezen als een emotionele zoektocht naar volwassen worden. Aanvankelijk was ik verrast door de volwassen beschrijvingen van de kinderlijke beleving, dat vond ik knap, ik geloofde alles wat er geschreven stond. Misschien had het er ook mee te maken dat die tripptrapp ook bij ons in de keuken stond, net als de kist met verkleedkleren. Ook ik sloeg een arm om mijn fantaserende kinderen. Die arm kan je even beschermen, weerbaar maken, maar niet helemaal behoeden voor alle ingewikkelde dingen die je op je pad tegenkomt.

Lentekind is een sfeervol boek over onmacht, groei en je veilig en gezien weten. Lentekind gaat over verdriet, over dromen, liefde en herkenning. Hij verdient een mooi plaatsje in de boekenkast, wat mij betreft naast Confettiregen.

Jeugdboek op het doek – Kijktips

Misschien heb jij deze zomer ook wel één van deze series of films bekeken op een luie middag, in de trein of in het vliegtuig. Zo niet, gun jezelf dan af en toe nog even een momentje van ontspanning nu het schoolleven weer begonnen is. Wij hebben er veel plezier aan beleefd.

Smaakt het naar meer? Dat komt goed uit! Het zijn allemaal verfilmde jeugdboeken van schrijvers die nog heel veel meer moois hebben geschreven. Neem bijvoorbeeld de filosofische boeken van Benjamin Alice Sáenz, de ontroerende verhalen van John Green of de populaire jeugdthrillers van Holly Black. Als je dan toch iets moet lezen voor school, dan is een boek van één van deze schrijvers misschien iets voor jou?

Heb je nog een goeie kijktip voor ons? Laat het ons weten via onze socials of ons contactformulier!

It ends with us – Film – Te zien in de bioscoop

Je zou het vanwege de heftige volwassen onderwerpen in eerste instantie misschien niet verwachten, maar de boeken van Colleen Hoover zijn razend populair onder scholieren. Jongeren verdrinken graag in de hoogoplopende emoties die worden beschreven. It ends with us werd een booktokhit en is deze zomer in de bios verschenen. De reacties zijn wisselend. Voor de één is het waanzinnig om deze dramatische roman eindelijk op het doek te zien, voor de ander lijkt het in niets op het originele verhaal. Dat is altijd wel het geval bij boekverfilmingen, maar de teleurstelling van een aantal scholieren is op een hele specifieke aanpassing gericht. Waar het boek echt als een YA-roman is geschreven, zijn de hoofdrolspelers in de film ruim 10 jaar ouder. Wij zijn heel benieuwd wat jullie van deze verfilming vinden. Goed gedaan of wijkt het te veel af?

My lady Jane – Serie – Te zien op Amazon Prime

Kun je de geschiedenis veranderen? De schrijvers van Lang leve Jane wel. Inmiddels is het boek over de 15-jarige koningin die in de 16e eeuw werd onthoofd een komische tv-serie geworden. In deze versie van het verhaal voegden de schrijvers wat magie toe. Een deel van de personages kan zichzelf veranderen in een dier en andersom. De verfilming is wat ons betreft extra leuk, omdat het boek Lang leve Jane dit voorjaar werd genomineerd voor ‘Het beste boek voor jongeren 2024’ in de categorie ‘vertaald’. Misschien wint dit boek volgende week wel tijdens de boekenweek voor jongeren. Reden te meer om ook de serie te willen bekijken.

Aristotle and Dante, discover the secrets of the universe – Film – Te zien op Amazon Prime

De verfilming van Aristoteles en Dante ontdekken de geheimen van het universum is in Europa redelijk geruisloos aan ons voorbij gegaan. Ontzettend zonde, want het is één van de allermooiste boeken die in de afgelopen jaren voor jongeren geschreven is. Het is een prachtig coming-of-age-verhaal. Het gaat over twee nukkige tieners die elkaar in de zomer bij een zwembad ontmoeten en allebei de naam van een oude filosoof hebben gekregen. Er ontstaat een vriendschap die hun kijk op het hele leven verandert. Gelukkig is de film inmiddels te streamen op Amazon Prime.

Turtles all the way down – Film – Te zien op HBO max

De verhalen van John Green zijn altijd betoverend mooi. Met zijn opmerkzame blik beschrijft hij zaken die we allemaal in het dagelijks leven zijdelings wel eens hebben gezien of meegemaakt, maar die ons vooralsnog niet echt zijn opgevallen of bespreekbaar zijn gemaakt. In zijn verpletterende boek Schildpadden tot in het oneindige beschrijft hij het leven van Aza Holmes, een meisje dat worstelt met een dwangstoornis en klem komt te zitten in de verstikkende spiraal van haar gedachten. Door het te verfilmen wordt het voor de kijker/lezer nog duidelijker hoe zo’n dwangstoornis eruit ziet in een hele alledaagse zetting. Hopelijk levert het herkenning en begrip op.

Shadow and bone, seizoen 2 – Serie – Te zien op Netflix

Eigenlijk alle verhalen van bestsellerschrijver Leigh Bardugo zijn voor Fantasy-liefhebbers om te smullen. Na het eerste Grisha-deel Schim en Schaduw succesvol te hebben verfilmd, verscheen afgelopen jaar ook deel 2 Dreiging en duisternis op Netflix. Een seizoen waarin lichtheerseres Alina Starkov ten strijde trekt tegen de duisterling en zijn schaduwvlakte. De Grisham-trilogie werd volledig uitgegeven door Blossom Books en dat is maar goed ook, want wie wil weten hoe het verhaal in het derde seizoen/deel verder gaat zal toch echt het boek erbij moeten pakken. Hoewel het een populaire serie was, heeft Netflix toch besloten om na seizoen 2 te stoppen. Geniet er dus nog even van!

Maxton Hall College – Serie – Te zien op Amazon Prime

Het boek Maxton Hall College van de Duitse Mona Kasten werd dé dark academia-hit van het afgelopen jaar en is deze zomer uitgebracht als serie op Amazon Prime. Een verhaal over een leergierig meisje dat met een beurs kan studeren op de chique privé-school Maxton Hall, waar geld, macht en luxe de pikorde bepaalt. Je voelt het al aankomen, er ontstaat een enemies to lover-constructie met de rijkste en arrogantste jongen van de school. Heerlijk voor liefhebbers van Gilmore Girls en Gossip Girl. Het is in het begin even verwarrend dat het een duitstalige film is die zich afspeelt in het leven op een Engelse privé-school, maar het is ook wel weer te waarderen dat de serie is gemaakt in de taal van het originele boek.

A good girl’s guide to murder – Serie – Te zien op Netflix

Holly Black is inmiddels ook in Nederland een gevestigde auteur van jeugdthrillers geworden en dat begon allemaal met haar gigantische booktokhit Moordgids voor lieve meisjes. Netflix vertaalde dat boek afgelopen jaar naar een geslaagde mini-serie die sinds augustus te bekijken is. Een verhaal over een doodnormaal meisje dat voor haar profielwerkstuk besluit uit te zoeken wat het ware verhaal is achter de moord op haar knappe mede-scholiere Andie Bell. Het is al vijf jaar geleden, maar ze heeft al die tijd nooit in de schuld van Andies vriendje geloofd.

Dune, part 2 – film – Te zien op Pathé-thuis of HBO Max

De sciencefiction-fans hoef ik denk ik niets nieuws meer te vertellen. Dit voorjaar verscheen Dune, part two in de bioscoop. Het boek Dune verscheen al in 1965 en werd de grootste sciencefiction-klassieker aller tijden. Heerlijk voor liefhebbers van Star Wars en Game of Thrones. Het boek werd in de afgelopen paar jaar trouwens ook als twee prachtige graphic novels uitgegeven, welke we met regelmaat voorbij zien komen in de klas.

Tip! Ben je niet lid van deze streamingsdiensten, maar ben je wel nieuwsgierig naar één van deze films of series? Bij de meeste streamingsdiensten kun je een week tot een maand gratis kijken voordat je een betaald lidmaatschap moet nemen. Misschien het proberen waard?

Af – Heleen

Lieve Janneke

Terwijl jij alweer een tijdje bezig bent, werd mijn vakantie vorige week wreed afgebroken. Maandag, normaalgesproken mijn vrije dag, startte met vergaderen en dinsdag kwamen de nieuwe leerlingen voor hun introductie. Natuurlijk was het leuk om mijn collega’s terug te zien en was ik net zo benieuwd naar mijn coachgroep als de leerlingen zelf. Het is alleen de kunst om de tinteling van de koele Zweedse meren nog even vast te houden en het werk op tijd af te laten zijn.

Ze zijn met z’n veertienen, mijn coachleerlingen uit de eerste klas. Geboren in zeven landen, allemaal vol verwachting, veertien verschillende persoonlijkheden met een heleboel talenten. Om kennis met elkaar te maken spelen we spelletjes, bezoeken we mensen op school die handig kunnen zijn om te kennen en verkennen we de omgeving. Na een intensief introductieprogramma zijn we klaar voor het schooljaar, de kop is eraf.

Mijn vorige mentorklas leerde ik kennen in klas vier, de groep daarvóór is net gestart in klas vier. Ik moet weer even wennen aan dat allereerste begin, het uitleggen van het werken met Magister, de brieven die ondertekend moeten worden voor je je laptop, dit jaar ook al nieuw, meekrijgt. Als bijna iedereenaangesloten is bij de groepsapp, is het daar een drukte van belang. Wat moet je eigenlijk allemaal meenemen? Welk huiswerk moest je ook alweer maken? Hoe maak je je huiswerk als je boeken nog in je kluis liggen? Breng je je schooltas eerst naar school, als je het eerste uur gym hebt? Na een paar dagen is de terughoudendheid, net als het geluid van mijn telefoon, er wel af.

Afgelopen zaterdag was er een feestje bij ons in het dorp, ‘Gein op het plein’, een band met dorpsgenoten en een dj zorgden voor een vrolijke en ontspannen sfeer. De zon scheenhet was een feest van ontmoeting. Na mijn gastoptreden bij de band stond ik in de rij voor een koel drankje. Voor mij stond één van mijn nieuwe mentorleerlingen, ze vond het zichtbaar leuk en een beetje spannend om me te zien. Voor háár stond een van mijn leerlingen die afgelopen zomer geslaagd is, hij – heus nog geen 18 – deed pogingen een biertje te bestellen en grijnsde naar me. Hij lijkt bijna twee keer zo groot als dat kleine blonde meisje met een vlecht en slippers. Zij staat aan het begin van haar zo belangrijke puberteit en voor hem is díé ontwikkeling bijna af.

Na een telefoonluwe feestavond bekijk ik de appjes die binnen zijn gestroomd, het zijn er 52 in de groepsapp van onze klas.Vluchtig lees ik het gesprek door en tevreden constateer ik dat alle vragen beantwoord zijn door de leerlingen zelf. Vandaag is het maandag, mijn eerste vrije maandag van het nieuwe schooljaar. Vanmorgen startte ik de dag met een berichtje van de ene meisje uit de rij voor de drankjes; “Mevrouw, ik heb mijn huiswerk al af.”

Fijn schooljaar! Heleen

Afbeelding: Getty Images

Boeken in de schouwburg – Theatertips 24/25

In het laatste weekend van augustus en het eerste weekend van september vindt in veel steden een culturele opening van het nieuwe theaterseizoen plaats. Een feestweekend met muziek en theater door de hele stad. Zoals altijd verschijnen er ook dit jaar weer veel boeken op de (theater)planken en daar hebben wij natuurlijk ontzettend zin in. Wie weet vang of ving je er tijdens de culturele seizoensopening al wel een klein stukje van op.

We doken voor jullie in de theaterbrochures en maakten alvast een kleine selectie van literaire voorstellingen. Er zijn er natuurlijk nog veel meer, dus als jij ook een goeie tip voor ons hebt horen we die natuurlijk heel graag!

De geheime tuin – Phion, orkest van Gelderland & Overijssel en Theater Sonnevanck

Dit muzikale theaterspektakel voor de hele familie is een spannend avontuur over vriendschap, vertrouwen en de liefde voor de natuur. Met orkestleden die niet alleen muziek maar ook dansende bediendes en levende schilderijen spelen. Het verhaal gaat over Sara, die woont in het oude landhuis van haar oom. Tijdens haar onderzoek naar de geheimen van het huis ontdekt ze samen met een jongen uit het dorp een verborgen tuin, die ze opnieuw tot bloei brengen. Zo komt het landhuis langzaam weer tot leven.

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘De geheime tuin’ van Frances Hogdson Burnett? Klik hier om het boek te bestellen.

Luna – Jeugdtheater Hofplein

Luna hoort stemmen die haar lastigvallen. Stemmen die niemand anders kan horen. Daarom zit ze in Huize Hoopvol. Toch is haar leven sinds kort iets beter: ieder weekend mag ze bij Ties logeren. Zijn ouders denken niet dat ze gek is. Bovendien is Gozert daar: de onzichtbare vriend van Ties. Maar er komt een einde aan die fijne periode als Luna’s moeder haar meeneemt naar het verlaten vakantiepark van haar vader. Daar is helemaal niets te beleven. Hoewel… Gozert is meegekomen. En het vakantiepark blijkt toch niet zo verlaten…

Als openingsvoorstelling van seizoen ’24-‘25 staat er weer een theaterbewerking van een boek van Pieter Koolwijk op het programma! Nadat we afgelopen seizoen Gozert hebben gemaakt, staat aankomend seizoen het vervolg hierop gepland: Luna!

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘Luna’ van Pieter Koolwijk? Klik hier om het boek te bestellen.

Lennox en de gouden sikkel – Nationale opera en ballet

“Binnenkort wilde Lennox graag dapper worden. En het liefst zo snel mogelijk. Daar was hij nu wel aan toe. Voor een jongen die nog niet dapper was, zag Lennox er gelukkig wel behoorlijk cool uit.”

RIGHTABOUTNOW INC. en De Nationale Opera bewerken het spannende kinderboek Lennox en de gouden sikkel van Zindzi Zevenbergen, Hedy Tjin en Brian Elstak tot een dynamische hiphop-opera. Een muzikaal verhaal over moed, vriendschap, en de ontdekking dat je wereld groter wordt als je meer weet.

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘Lennox en de gouden sikkel’ van Zindzi Zevenberg, Hedy Tjin en Brian Elstak? Klik hier om het boek te bestellen.

Waar gaan we eigenlijk heen – Toon Tellegen en het wisselend Toon kwintet

“Lopend naar de verte stuiten de eekhoorn en de mier op een muur, waarachter niets blijkt te zijn. Niets? Dat kan niet, er moet toch iets zijn. Voor ze het weten raken ze verstrikt in een gesprek over iets en niets.”

Muziek, literatuur en filosofie? Gaat dat samen? Ja!! Dat bewijzen Toon Tellegen & het Wisselend Toonkwintet al jaren. Steeds opnieuw slagen ze erin een wonderbaarlijke sfeer te scheppen van weemoed en verlangen, absurde redenaties en feestelijke avontuurlijkheid. In 2022 speelden Toon Tellegen & Het Wisselend Toonkwintet hun laatste voorstelling samen. Maar ze beloofden elkaar minimaal eens per jaar bij elkaar te komen en te spelen. Op 29 oktober doen ze dat in De Kleine Komedie, een avond georganiseerd door Athenaeum Boekhandel en Boekhandel Scheltema.

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘waar gaan we eigenlijk heen’ van Toon Tellegen? Klik hier om het boek te bestellen.

Bro’s – Quinnie & Quinn

Een zieke moeder kermt dat alleen een drakenei haar nog kan redden. Haar twee zonen weten niet zo goed of ze bedoelde dat ze ongeneeslijk is of dat ze werkelijk zou kunnen genezen door een drakenei. De broers beslissen om op zoek te gaan naar iets wat niet bestaat. Ze hebben exact 1 nacht de tijd om het onvindbare te vinden.

Een visueel spektakel voor jong en oud met geweldige decors en prachtige kostuums gespeeld door de cast van Quinnie&Quinn.

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘Bro’s’ van Dimitri Leue? Klik hier om het boek te bestellen.

Romeo & Julia – Het Nationale Toneel Jong

Een spectaculaire remake van Shakespeares Romeo & Julia. In deze gloednieuwe versie waar dans, Bollywood en theater samenkomen staan 13 acteurs en dansers in de kapotte stad Verona. Er vloeit geen bloed meer door de straten, maar het oprukkende zeewater heeft de ruimte opgeslokt. Hier komt deze mythe over liefde, familie, vriendschap en verraad weer tot leven. Kunnen Romeo (Vanja Rukavina) en Julia (Soumaya Ahouaoui) ontsnappen aan hun verhaal en omgaan met de druk van de familie?

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘Romeo & Julia’ van Shakespeare? Klik hier om het boek te bestellen.

De Aanslag – Bos Theaterproducties

De veelgeprezen toneelbewerking van de bestseller van Harry Mulisch is terug in de theaters! Ook 80 jaar na de bevrijding is De Aanslag een must-see. Een indringend en spannend verhaal over schuld, verantwoordelijkheid en de impact van oorlogsherinneringen.

Het is de hongerwinter van 1945. Naast het huis van de twaalfjarige Anton wordt een collaborerende agent doodgeschoten. Zijn buren verplaatsen het lichaam voor het huis van de familie Steenwijk. Nadat zijn familie is opgepakt en gefusilleerd door de Duitsers, blijft het waarom van de gebeurtenissen hem gedurende zijn leven achtervolgen. Anton beseft meer en meer dat er een zeer dunne scheidslijn is tussen goed en fout. Een prangende vraag werpt zich op: is de schuldige misschien niet ook onschuldig, en de onschuldige misschien ook schuldig.

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘De aanslag’ van Harry Mulisch? Klik hier om het boek te bestellen.

Animal Farm – Flip Noorman

‘Animal Farm’ is een van de favoriete boeken van zanger en liedjesschrijver Flip Noorman. Niet in de laatste plaats door het satirische, haast kinderlijke karakter van de toon en de personages. In dit theaterconcert neemt Noorman de legendarische parabel van George Orwell als vrijelijk vertrekpunt om een energiek, grappig, ontroerend en confronterend optreden neer te zetten met zijn band De Noormannen. Met ‘Ze weten wie je bent’ won Noorman de Annie M.G. Schmidtprijs 2023 voor beste Nederlandstalige theaterlied.

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘Animal Farm’ van George Orwell? Klik hier om het boek te bestellen.

‘t Hooge Nest – Fockeline Ouwerkerk

Een monoloog. Dat is het. Een theatrale bewerking van een bestseller. Wat Roxane van Iperen in een boek deed, doet Fockeline Ouwerkerk op de bühne. En meer dan dat. ’t Hooge Nest wordt steen voor steen voor steen herbouwd. Die oude villa in de Naardense bossen, die veilige haven voor vele onderduikers, die doorvoerroute voor het verzet, die culturele bloeiplek ook, dat alles wordt met woorden tot leven gebracht. De houten vloeren, de wandpanelen, de verborgen schuilplaatsen, de teruggevonden verzetskrantjes, het is allemaal materiaal om het verleden te reconstrueren. En het heden te kunnen begrijpen. Een waargebeurd verhaal. Dat is het. Dat vandaag verteld moet worden. Door een geweldige schrijfster. En door een geweldige actrice.

Nieuwsgierig geworden naar het verhaal ‘’t Hooge Nest’ van Roxeanne van Iperen? Klik hier om het boek te bestellen.

Het onwaarschijnlijke verhaal van Baskerville Hall – Ali Standish – Tip van Janneke

Het is weer tijd om ons klaar te maken voor school, want de zomervakantie is voorbij. Het leek me een goed moment om een spannend boek te delen dat zich afspeelt op een kostschool, om het college-gevoel weer een beetje aan te wakkeren. Schrijver Ali Standish zet ons weer terug in de schoolbanken en laat zien dat het schoolgaande leven ontzettend spannend kan zijn. Een opeenstapeling van avonturen en -o ja- ook nog best wat interessante lessen. Het lijkt het echte leven wel.

De Schotse Arthur Conan Doyle groeit op in de 19e eeuw en krijgt een plaats aangeboden op Baskerville Hall, een geheime school voor zeer begaafde kinderen. Arthur grijpt die kans met beide handen aan en is van plan zijn familie op deze manier van de armoede te redden. De school blijkt gevuld met markante figuren, maar er lijkt ook een bedreiging voor de scholieren op de loer te liggen. Er zijn onverklaarbare explosies en een duistere figuur beloert de school vanaf de rand van het schoolterrein. Arthur besluit daarom een inbraak in de school te onderzoeken en wordt ondertussen uitgenodigd voor een geheim genootschap waar hij toelatingsproeven voor moet ondergaan. Lukt het hem om dit inbraakmysterie op te lossen en onderdeel van het genootschap te worden? Hij hoeft het gelukkig niet alleen te doen. Hij kan altijd rekenen op zijn nieuwe vrienden, de moedige Irene en schrandere Jimmy.

Persoonlijk kreeg ik van Arthur’s thuissituatie -warm, hartelijk en straatarm- een Sjakie en de chocoladefabriek–achtig gevoel. ‘Harry Potter meets Sherlock Holmes’, wordt in veel andere recensies over dit boek gezegd. Het speelt weliswaar af op een kostschool en Arthur Doyle is net als Harry geen doorsnee leerling met een paar trouwe vrienden, maar daar houdt voor mij de vergelijking met Harry Potter wel een beetje op. Er zit best veel humor in de Harry Potter-boeken en dat zou ik van Baskerville Hall niet willen zeggen, waar vooral veel aandacht is voor wetenschappelijk vernuft, scherpzinnigheid en buitengewone intelligentie. Je krijgt als lezer respect voor de pientere jonge Arthur en voelt je slim als je dezelfde zaken hebt opgemerkt als hij. Hij is een detective in de dop.

De vergelijking met Sherlock Holmes is natuurlijk terecht. Al is het alleen al vanwege de vele verwijzingen naar Holmes-verhalen, zoals de namen van de personages. Arthur Conan Doyle is eigenlijk de schrijver van de Holmes-reeks, waarin Moriarty de aartsvijand van Sherlock is. De -vooralsnog?- innige vriendschap tussen de jeugdige Arthur Doyle en Jimmy Moriarty in de Baskerville Hall-boeken maakt nieuwsgierig naar de volgende delen. En daarbij levert het een speurneusachtige voldoening op wanneer je de dwarsverbanden tussen dit boek en de detective-klassieker hebt opgemerkt. Geronimo Stilton-fans kunnen naadloos doorstromen naar deze jeugddetective met iets meer literaire body.

Toen Het onwaarschijnlijke verhaal van Baskerville Hall dit voorjaar verscheen kon je er op de socials niet omheen. Werkelijke elke bookfluencer schreef erover, maar was het al die aandacht wel waard? Wat mij betreft wel. Hoewel het geen hele verrassende verhaallijnen of invalshoeken bevat, is het wel gewoon een lekker spannend puzzelverhaal met excentrieke personages en rijk taalgebruik. In combinatie met de prachtige hardcover-uitgave levert dat een heerlijk geeky avonturenboek op. Een verhaal waarin intelligentie en een feilloos moreel kompas hoger worden gewaardeerd dan macht, status of geld, zorgt bij veel brugklassers voor een verlangen om vrienden te willen zijn met het eigenzinnige drietal Arthur Conan Doyle, Jimmy Moriarty en Irene Eagle. Niet eens zozeer vanwege hun uitzonderlijke kwaliteiten, maar vooral omdat ze volledig zichzelf durven te zijn.

Wie na dit boek halsreikend uitkijkt naar het volgende deel heeft geluk, want in de najaarsfolder van uitgeverij Lemniscaat zag ik het volgende deel al staan.

Literaire events voor jongeren – Schooljaar 24/25

Nu het nieuwe schooljaar weer (bijna) is begonnen brengen we graag een paar leuke events onder je aandacht die plaatsvinden in het schoolseizoen 24/25. Tijdens al deze evenementen is het voor scholieren mogelijk om schrijvers te ontmoeten en op interactieve wijze hun literaire smaak te ontwikkelen.

Het is ontzettend belangrijk dat deze initiatieven (blijven) bestaan, want het laat jongeren zien dat er specifiek voor hun leeftijd en interesses ontzettend veel mooie boeken worden geschreven. Natuurlijk vertellen ouders en docenten dat ook, maar rondlopen op een tof event met leuke sprekers en benaderbare schrijvers, is toch net even anders.

Dus heb jij als docent nog tijd -en oké, ook budget- over voor dit schooljaar? Denk dan eens aan een bezoekje aan één van deze leuke activiteiten. Je kunt je leerlingen er natuurlijk ook altijd nog op wijzen om op eigen inititief deel te nemen. Spread the word, zodat er zoveel mogelijk jonge bezoekers komen en enthousiast worden gemaakt voor lezen.

Weet je nog een ander leuk leesevenement voor jongeren? Laat het ons weten via onze socials of contactformulier, dan delen we het via onze kanalen.

Boekenweek van jongeren – bovenbouw

Over twee weken start de Boekenweek van jongeren 2024. Een initiatief waar we dankbaar gebruik van maken, want er zit ook een heel leuk boekenweekgeschenk bij, de 3 PAK-bundel, waarin ieder jaar drie korte verhalen worden opgenomen van verschillende schrijvers. Er zit een lesbrief en een posterpakket bij. Je wordt daarmee als school dus op je wenken bediend.

De Boekenweek van jongeren richt zich op scholieren van 15 t/m 18 jaar oud. De meest aansprekende boeken van het afgelopen jaar maken kans op de titel Beste Boek voor Jongeren. Een vakjury van volwassenen kiest de tien genomineerde titels. Een jongerenjury bepaalt de twee winnaars (categorie Oorspronkelijk Nederlandstalig en categorie Vertaald). Deze winnaars worden bekend gemaakt tijdens een ontzettend leuk gratis evenement met de titel BookTok Live 2024, dat dit jaar plaatsvindt op 13 september in de bibliotheek van Den Haag. Het festival is de officiële aftrap van de Boekenweek van Jongeren. Is Den Haag voor jou te ver weg? Niet getreurd, want gedurende een behoorlijk aantal maanden trekken schrijvers het land in en bezoeken scholen tijdens hun Literatour.

Stap op de rode loper! – vmbo-bovenbouw

Door het jaar heen worden er doorlopend dagen georganiseerd waarin bovenbouwers van het vmbo worden uitgenodigd om deel te nemen aan de themadagen van Stap op de rode loper!. Leerlingen ontmoeten de beste young adult schrijvers, volgen stimulerende workshops in musea, bibliotheken en andere culturele broedplaatsen. Een voorbereiding en vervolgtraject met begeleidend lesmateriaal zorgen voor verdieping.

Toevallig is het eerstvolgende event in Leeuwarden op 25 november 2024 en later in dit schooljaar volgen nog meer van zulke dagen in Amsterdam, Eindhoven, Utrecht en Groningen. Schrijvers, rappers, striptekenaars en spoken word-artiesten doen op die dag hun best om vmbo-scholieren een feestelijke dag te bezorgen, want lezen en cultuur moet in de eerste plaats leuk en benaderbaar zijn. Wanneer je je aanmeldt wordt er uitgebreid met je meegedacht over een persoonlijk programma voor jouw klas. Wat wil je nog meer?!

Jonge Jury-dag – onderbouw

Veel jongeren kennen de Jonge Jury-stickers achterop de boeken uit de mediatheek wel. Die stickers geven aan dat het oorspronkelijk Nederlandstalige boeken betreft die geschikt zijn voor de onderbouw. De Jonge Jury daagt onderbouwleerlingen uit om zoveel mogelijk van die boeken te lezen en te stemmen op hun favoriet. Je voelt het al aankomen, de boeken waar het meeste op is gestemd komen in aanmerking voor de Jonge Jury-prijs en daar hoort natuurlijk een feestelijk evenement bij.

Dit jaar is het extra feest, want in 2025 viert de Jonge Jury haar 25ste verjaardag. Op 27 mei 2025 kun je dit met je leerlingen meevieren in de Doelen, te Rotterdam. Een ontzettend feestelijke dag met heel veel schrijvers, workshops en een boekenruilmarkt. Kun je er niet bij zijn? Dat geeft niet, want je kunt gewoon meegenieten van de andere voordelen. Ieder jaar worden er tien toptitels gekozen, waarbij lesmateriaal wordt gemaakt. En ter ere van het 25-jarig jubileum is dit jaar al het lesmateriaal beschikbaar gesteld dat in de afgelopen 25 jaar voor scholen is ontwikkeld.

YALFU – havo & vwo bovenbouw + jong volwassenen

De YALFU is in dit rijtje een klein beetje een vreemde eend in de bijt, maar we willen dit leesfeest toch graag even noemen. In tegenstelling tot de andere evenementen is dit event niet speciaal voor scholen bedacht. De deelnemers komen er op eigen initiatief op af en zijn liefhebbers van Fantasy en YA-boeken. We vergeten weleens dat lang niet alle jongeren gestimuleerd hoeven te worden om lezen leuk te gaan vinden, maar dat er ook echt gewoon jongeren bestaan die uit eigen beweging graag lezen en zelfs fan zijn van bepaalde schrijvers.

YALFU vindt dit jaar plaats op 29 september in Tivoli Vredenburg en is onderdeel van het grotere festival ILFU. De vaste YA host Samya Hafsaoui interviewt een aantal van de beste, leukste en interessantste internationale Young Adult & Fantasy auteurs van dit moment. En je gaat met een fijne goodiebag weer naar huis. Ben je fan van deze genres? Dan kun je je hart ophalen bij dit feest vol gelijkgestemden.